مرکز آموزشی پژوهشی درمانی حضرت رسول اکرم (ص)

1- ارزیابی های تعادلی (VNG و ECochG)

2- ارزیابی پاسخ شنوایی ساقه مغز (ABR)

خدمات تخصصی

بخش شنوایی شناسی

مسئول بخش: دکتر مریم صادقی‌جم، استادیار دانشگاه علوم پزشکی ایران، دکترای تخصصی شنوایی‌شناسی

شماره تلفن بخش: 64352461-021

موقعیت مکانی: ساختمان شماره 2 طبقه2

خدمات این بخش در چهار حوزه اصلی ارائه می‌شود:

ارزیابی‌های شنوایی
ارزیابی‌های مربوط به تعادل
فعالیت‌ها و خدمات مرتبط با کاشت حلزون
بررسی عملکرد عصب 7
ارزیابی‌های شنوایی در بیمارستان رسول اکرم در دو محل انجام می‌شود:
- بخش شنوایی‌شناسی، واقع در طبقه دوم ساختمان شماره 2
- درمانگاه، واقع در طبقه سوم ساختمان شماره 1
1. ارزیابی‌های شنوایی: این ارزیابی ها شامل ارزیابی های اولیه شنوایی (ادیومتری، تیمپانومتری و رفلکس)، ارزیابی وزوز گوش، ارزیابی های الکتروفیزیولوژیک شنوایی (OAE/ABR/ASSR) و انواع غربالگری های شنوایی شامل غربالگری شنوایی نوزادان و آزمون های شنوایی طب کار است که در ادامه، مختصری در مورد این ارزیابی ها توضیح داده میشود.
ادیومتری

ادیومتری یکی از مهم‌ترین و رایج‌ترین آزمون‌های شنوایی است که برای بررسی میزان شنوایی فرد در فرکانس‌ها و شدت‌های مختلف انجام می‌شود. این آزمون نشان می‌دهد که آیا فرد دچار کم‌شنوایی هست یا خیر و در صورت وجود کم‌شنوایی، شدت و نوع آن مشخص می‌شود. نتیجه این تست در تصمیم‌گیری برای درمان، تجویز سمعک یا انجام بررسی‌های تکمیلی نقش مهمی دارد.

تیمپانومتری و رفلکس اکوستیک:

تیمپانومتری برای بررسی وضعیت گوش میانی و عملکرد پرده گوش انجام می‌شود. این تست می‌تواند به تشخیص مشکلاتی مانند وجود مایع در گوش میانی، اختلال عملکرد شیپور استاش، سفتی یا کاهش حرکت پرده گوش و برخی مشکلات استخوانچه‌های گوش کمک کند. این آزمون سریع، بدون درد و بسیار کاربردی است. در ارزیابی رفلکس اکوستیک، واکنش عضلات گوش میانی در پاسخ به صداهای نسبتاً بلند بررسی می‌شود و معمولاً در کنار سایر آزمون‌ها انجام می‌شود تا تصویر دقیق‌تری از وضعیت شنوایی بیمار به دست آید

بررسی عملکرد شیپور استاش یا ETF: این تست برای بررسی توانایی تنظیم فشار در گوش میانی انجام می‌شود. اختلال در عملکرد شیپور استاش ممکن است باعث احساس پری گوش، ناراحتی، کم شنوایی موقت یا مشکلات مکرر گوش میانی شود. این آزمون به شناسایی بهتر این مشکلات و انتخاب مسیر درمانی مناسب کمک می‌کند.

ارزیابی وزوز گوش:

این ارزیابی برای افرادی انجام می‌شود که صداهایی مانند زنگ، سوت، همهمه یا نویز را بدون وجود منبع خارجی احساس می‌کنند. در این بررسی، ویژگی‌های وزوز از جمله بلندی، شدت، فرکانس و میزان پوشش‌پذیری آن ارزیابی می‌شود. این اطلاعات کمک می‌کند تا وضعیت بیمار دقیق‌تر بررسی شده و راهکار مناسب‌تری برای کنترل و مدیریت وزوز گوش ارائه گردد.

ارزیابی‌های الکتروفیزیولوژیک شنوایی:

OAE

آزمون OAE آزمون گسیل های صوتی گوش، عملکرد سلول‌های مویی خارجی حلزون گوش را بررسی می‌کند. این تست سریع، بدون درد و غیرتهاجمی است و در نوزادان، کودکان و بزرگسالان کاربرد دارد. OAE به‌ویژه در غربالگری شنوایی نوزادان و همچنین بررسی سلامت بخش حلزونی گوش اهمیت زیادی دارد.

ABR

آزمون ABR یا پاسخ شنوایی ساقه مغز، فعالیت مسیر شنوایی را از گوش تا ساقه مغز بررسی می‌کند. این تست در ارزیابی آستانه شنوایی، بررسی عملکرد عصب شنوایی و کمک به تشخیص برخی اختلالات عصبی شنوایی بسیار مفید است. ABR به‌خصوص در نوزادان، کودکان و افرادی که امکان همکاری کامل در تست‌های رفتاری ندارند، کاربرد زیادی دارد.
1. ارزیابی‌های مربوط به تعادل: بخش تعادل در بیمارستان رسول اکرم به بررسی مشکلاتی مانند سرگیجه، عدم تعادل، احساس چرخش، ناپایداری هنگام راه رفتن و اختلالات دهلیزی می‌پردازد. این خدمات با هدف تشخیص دقیق‌تر منشاء مشکل و انتخاب مسیر مناسب درمان و توا‌بخشی انجام می‌شوند. این ارزیابی ها عبارتند از:
الکتروکوکلئوگرافیEcoG:

الکتروکوکلئوگرافی یکی از آزمون‌های تخصصی برای بررسی عملکرد گوش داخلی و مسیرهای ابتدایی شنوایی و تعادل است. این تست در بعضی از اختلالات گوش داخلی، به‌ویژه در مواردی که احتمال درگیری ساختارهای حلزون یا افزایش فشار مایعات گوش داخلی مطرح باشد، می‌تواند اطلاعات ارزشمندی در اختیار پزشک و شنوایی‌شناس قرار دهد.

VEMP

آزمون VEMP برای بررسی عملکرد بخش‌هایی از سیستم دهلیزی و ارتباط آن با مسیرهای عصبی مرتبط انجام می‌شود و می‌تواند در کنار سایر بررسی‌ها به تشخیص دقیق‌تر علت سرگیجه یا عدم تعادل کمک کند.

VNG

VNG یا ویدئونیستاگموگرافی از مهم‌ترین آزمون‌های تخصصی تعادل است. در این بررسی، حرکات چشم در شرایط مختلف ثبت و تحلیل می‌شود، زیرا بسیاری از اختلالات تعادلی بر حرکات چشم اثر می‌گذارند. این آزمون می‌تواند شامل بخش‌های مختلفی باشد و به شناسایی اختلالات محیطی یا مرکزی تعادل کمک کند. VNG یکی از ابزارهای مهم در بررسی سرگیجه، عدم تعادل و شکایات مرتبط با سیستم دهلیزی به شمار می‌رود.

پوسچروگرافی دینامیک کامپیوتری

این آزمون برای بررسی نحوه حفظ تعادل بدن در شرایط مختلف انجام می‌شود. در پوسچروگرافی، عملکرد سیستم‌های بینایی، دهلیزی و حس عمقی در حفظ تعادل بررسی می‌شود و مشخص می‌شود فرد تا چه حد در شرایط متفاوت قادر به کنترل وضعیت بدنی خود است. این ارزیابی در تشخیص دقیق‌تر اختلالات تعادلی و همچنین طراحی برنامه توانبخشی تعادل بسیار مفید است.

توا‌نبخشی تعادل

در این بخش، توانبخشی تعادل برای بیماران مبتلا به اختلالات دهلیزی یک‌طرفه و دوطرفه انجام می‌شود. هدف از این خدمات، کاهش سرگیجه، بهبود تعادل، افزایش توانایی انجام فعالیت‌های روزمره و کمک به بازگشت بیمار به عملکرد بهتر در زندگی روزانه است. برنامه توا‌نبخشی با توجه به نوع مشکل هر بیمار به‌صورت اختصاصی تنظیم می‌شود.

مانورهای درمانی سرگیجه وضعیتی

برای بیماران مبتلا به سرگیجه وضعیتی خوش‌خیم، مانورهای تخصصی درمانی انجام می‌شود. این مانورها با هدف جابه‌جایی ذرات گوش داخلی و کاهش یا برطرف شدن علائم سرگیجه انجام می‌شوند و در بسیاری از بیماران می‌توانند باعث بهبود چشمگیر علائم شوند.
1. خدمات مرتبط با کاشت حلزون: بخش شنوایی‌شناسی بیمارستان رسول اکرم در زمینه خدمات مرتبط با کاشت حلزون نیز نقش فعالی دارد و در ارتباط نزدیک با پزشکان متخصص گوش، حلق و بینی، روند ارزیابی و پیگیری این بیماران را همراهی می‌کند. این فعالیت ها عبارتند از:
ارزیابی کاندیداتوری کاشت حلزون

در این بخش، وضعیت شنوایی بیمار به‌صورت دقیق بررسی می‌شود تا مشخص شود آیا فرد می‌تواند کاندید مناسبی برای کاشت حلزون باشد یا خیر. این فرایند با همکاری نزدیک شنوایی‌شناس و پزشک متخصص انجام می‌شود و نقش مهمی درارزیابی و انتخاب مناسب بیمار برای کاشت حلزون دارد.

همکاری تخصصی با تیم گوش، حلق و بینی

بخش شنوایی‌شناسی در تمام مراحل ارزیابی بیماران، انتخاب کاندید مناسب و پیگیری‌های مرتبط، تعامل نزدیک و مستمر با پزشکان گوش، حلق و بینی دارد. این همکاری تیمی باعث می‌شود روند تشخیص و درمان با دقت و کیفیت بیشتری انجام شود.

مانیتورینگ کاشت حلزون در اتاق عمل

یکی از خدمات تخصصی این بخش، مانیتورینگ کاشت حلزون در اتاق عمل است. این فرایند در حین جراحی انجام می‌شود و به بررسی عملکرد سیستم و اطمینان از وضعیت مناسب پاسخ‌های مرتبط کمک می‌کند. این اقدام بخشی مهم از روند تخصصی کاشت حلزون به شمار می‌رود.

فیتینگ کاشت حلزون

پس از انجام کاشت، فیتینگ یا تنظیم دستگاه کاشت حلزون در این بخش انجام می‌شود. در این مرحله، تنظیمات دستگاه متناسب با نیاز شنوایی هر بیمار انجام می‌شود تا فرد بتواند بهترین بهره را از سیستم کاشت حلزون را ببرد. این فرایند ممکن است در جلسات مختلف انجام گردد.
1. بررسی عملکرد عصب 7( عصب صورت): ارزیابی دقیق عملکرد عصب هفتم مغزی برای تشخیص میزان آسیب‌دیدگی در موارد فلج یا ضعف عضلات صورت از اهمیت ویژه ای برخوردار است، تست ENOG یکی از ابزارهای کلیدی ما برای پیش‌بینی روند بهبودی عملکرد عصب و برنامه‌ریزی صحیح درمانی است.